Bật đèn thuỷ sinh mấy tiếng một ngày? Lịch giờ đèn theo giai đoạn bể và cách hẹn giờ
Mục lục bài viết
Tóm tắt nhanh: bể mới bật đèn khoảng 6 tiếng mỗi ngày, khi cây bén rễ thì tăng dần lên 7–8 tiếng. Điều quan trọng nhất là đúng giờ mỗi ngày, nên hãy hẹn giờ chứ đừng bật tay. Có CO2 thì bật CO2 trước đèn khoảng 1 tiếng và tắt trước đèn. Rêu lên nhiều thì giảm giờ đèn trước tiên.
Vì sao không bật đèn cả ngày?
Nhiều ae mới nghĩ đèn càng lâu cây càng lớn. Thực tế cây thuỷ sinh chỉ quang hợp hiệu quả trong một khoảng giờ nhất định mỗi ngày. Sau đó cây “no sáng”, còn rêu thì vẫn ăn tiếp.
Đèn nằm trong 3 chân kiềng cùng CO2 và dinh dưỡng. Bật đèn lâu mà CO2, dưỡng không tăng theo thì chân kiềng lệch, phần ánh sáng thừa thành thức ăn cho rêu.
Với bể thuỷ sinh, đèn đều đặn mỗi ngày quan trọng hơn đèn dài.
Bể mới: khoảng 6 tiếng

Bể mới set có 3 đặc điểm: chưa có vi sinh, phân nền mới, cây chưa bén rễ. Cây chưa ăn được nhiều, nên mình chỉ bật khoảng 6 tiếng mỗi ngày, công suất đèn để vừa phải.
Giai đoạn này đi kèm:
- Thay nước nhiều, đều đặn. Mỗi lần thay nước khử clo bằng Fast & Safe.
- Bổ sung vi sinh ExtraBio từ ngày đầu và sau mỗi lần thay nước, để bể vào guồng nhanh (xem chu trình Nitơ).
- Trồng nhiều cây mọc nhanh để tranh dưỡng với rêu.
Tăng dần lên 7–8 tiếng
Khi thấy cây bén rễ, ra ngọn mới khoẻ, tảo nâu giảm dần, ae tăng giờ đèn mỗi lần thêm khoảng 30 phút, giữ vài ngày rồi mới tăng tiếp. Dừng ở 7–8 tiếng là đủ cho phần lớn bể, kể cả bể nhiều cây đỏ, cây thảm.
Bảng lịch giờ đèn theo giai đoạn bể (tham khảo):
| Giai đoạn bể | Giờ đèn mỗi ngày | Công suất đèn | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Tuần 1–2 (bể mới) | khoảng 6 tiếng | Vừa phải | Thay nước nhiều, bổ sung vi sinh |
| Tuần 3–4 | 6,5–7 tiếng | Tăng nhẹ | Cây bén rễ, bắt đầu ra ngọn mới |
| Từ tháng thứ 2 | 7–8 tiếng | Theo nhu cầu cây | CO2, dưỡng tăng theo đèn |
| Bể đang bị rêu | Giảm 1–2 tiếng | Giảm nhẹ | Tìm thêm nguyên nhân ở CO2, dưỡng |
Thời gian chỉ là tham khảo. Bể nhanh hay chậm ổn tuỳ nền, lọc, CO2 và lượng cây. Ae nhìn cây là chính.
Hẹn giờ bằng app Chihiros
Bật tắt bằng tay thì hôm sớm hôm muộn, cây và cá đều không thích. Các bể của mình dùng đèn Chihiros, hẹn giờ thẳng trên app Chihiros:
- Hẹn giờ bật tắt cố định mỗi ngày.
- Sáng từ từ, tắt từ từ: đèn tăng dần như bình minh, giảm dần như hoàng hôn, cá đỡ sốc, không giật mình bơi loạn.
- Chỉnh công suất và chỉnh riêng RGB cho từng khung giờ.
Chia giờ nghỉ trưa (siesta): một số ae chia đèn thành 2 khung, ví dụ sáng 4 tiếng, nghỉ 1–2 tiếng, chiều 4 tiếng. Cách này có người thấy giúp hạn chế rêu, có người thấy không khác biệt. Mình xem đây là cách tham khảo, ae mới thì cứ chạy một khung liền cho dễ đồng bộ với CO2, sau này muốn thử siesta thì thử.
Gợi ý khung giờ: bật đèn buổi chiều, tối lúc mình ở nhà để ngắm bể. Ví dụ đèn 14h–21h, ai đi làm về muộn thì dời sang 15h–22h.
CO2 bật trước đèn, tắt trước đèn

Bể có CO2 thì giờ đèn phải đi cùng giờ CO2:
- Bật CO2 trước đèn khoảng 1 tiếng: để lúc đèn sáng, nước đã đủ CO2, cây quang hợp được ngay.
- Tắt CO2 trước khi tắt đèn (khoảng 1 tiếng): cây vẫn dùng nốt CO2 còn trong nước, ban đêm cá dễ thở hơn.
Ví dụ đèn 14h–21h thì CO2 chạy 13h–20h. Mình dùng van điện Mufan cắm ổ hẹn giờ để CO2 tự bật tắt, ngày nào cũng đúng giờ. Bể góc bàn làm việc của mình là hệ không lọc, dùng van cơ xả 24/24, đó là trường hợp riêng.
Theo dõi dropchecker vào cuối giờ đèn: xanh lá là vừa, xanh dương là thiếu, vàng là dư. Chi tiết chỉnh CO2 mình viết ở chặng 4, bài chỉnh CO2 bao nhiêu giọt.
Dấu hiệu đèn bật quá lâu

- Rêu bám lá, nhất là lá già và mép lá.
- Tảo xanh bám kính nhanh, vừa lau xong vài ngày đã xanh lại.
- Rêu bám đá, lũa, nền ở chỗ sáng nhất.
- Nước có váng, nhìn hơi xanh.
Gặp những dấu hiệu này, mình làm theo thứ tự:
- Giảm giờ đèn 1–2 tiếng và giảm nhẹ công suất.
- Kiểm tra CO2 có đủ và ổn định không.
- Thay nước đều hơn, hút cặn, tỉa lá bị rêu.
Nhận biết các loại rêu và nguyên nhân mình viết ở chặng 8: rêu hại: nhận biết và nguyên nhân.
Đi tiếp
Đã biết bật đèn bao lâu, bài cuối chặng 3 là so sánh các dòng đèn mình dùng để ae chọn đúng bản cho bể: so sánh đèn Chihiros Slim, bản thường và đèn giá rẻ.
Câu hỏi thường gặp
Bể thuỷ sinh nên bật đèn mấy tiếng một ngày?
Bể mới bật khoảng 6 tiếng mỗi ngày. Khi cây đã bén rễ, ra ngọn mới khoẻ thì tăng dần lên 7–8 tiếng. Bể đã ổn định thường giữ ở 7–8 tiếng.
CO2 nên bật trước đèn bao lâu?
Nên cho CO2 chạy trước đèn khoảng 1 tiếng để lúc đèn sáng nước đã đủ CO2, và tắt CO2 trước khi tắt đèn. Dùng van điện hẹn giờ để ngày nào cũng đúng giờ.
Bật đèn lâu quá có sao không?
Đèn bật quá lâu so với CO2 và dinh dưỡng là nguyên nhân rêu lên hay gặp nhất: rêu bám lá, bám kính, tảo xanh. Khi thấy rêu tăng, giảm giờ đèn trước tiên.